Trọn bộ 14 Đề Ngữ văn ôn hè từ Lớp 11 lên Lớp 12 kèm đáp án D. Phải yêu và trân trọng những giá trị truyền thống của dân tộc. Câu 8. Nêu tác dụng của việc kết hợp các yếu tố biểu cảm, miêu tả trong văn bản? Câu 9. Nhận xét về thái độ, tình cảm của tác giả thể hiện trong văn bản? Câu 10. Em có đồng ý với quan điểm của tác giả khi cho rằng “Họ chính là những"sứ giả" đưa hồn quê Việt vươn ra thế giới” không ? Vì sao ? II. VIẾT (5.0 điểm) Lời ru ẩn nơi nào Và khi con đến lớp Giữa mênh mang trời đất Lời ru ở cổng trường Khi con vừa ra đời Lời ru thành ngọn cỏ Lời ru về mẹ hát Đón bước bàn chân con Lúc con nằm ấm áp Mai rồi con lớn khôn Lời ru là tấm chăn Trên đường xa nắng gắt Trong giấc ngủ êm đềm Lời ru là bóng mát Lời ru thành giấc mộng Lúc con lên núi thẳm Khi con vừa tỉnh giấc Lời ru cũng gập ghềnh Thì lời ru đi chơi Khi con ra biển rộng Lời ru xuống ruộng khoai Lời ru thành mênh mông. Ra bờ ao rau muống (Lời ru của mẹ - Thơ Xuân Quỳnh, NXB Đồng Nai, 1997) Anh/ Chị hãy viết bài văn nghị luận phân tích giá trị nội dung và nghệ thuật đặc sắc của bài thơ trên. -------HẾT------- Lop11.com Trọn bộ 14 Đề Ngữ văn ôn hè từ Lớp 11 lên Lớp 12 kèm đáp án HƯỚNG DẪN CHẤM Phần Câu Nội dung Điểm I ĐỌC HIỂU 5,0 1 A 0,5 2 D 0,5 3 B 0,5 4 A 0,5 5 C 0,5 6 C 0,5 7 C 0,5 - Làm tăng tính hấp dẫn, lôi cuốn cho văn bản. - Góp phần thể hiện tình cảm, thái độ của tác giả. Hướng dẫn chấm: 8 0,5 - HS trả lời tương đương như đáp án: 0,5 điểm - HS trả lời được 1-2 biểu hiện: 0,25 điểm - HS không trả lời được hoặc trả lời sai: 0 điểm -Thái độ, tình cảm: Đồng tình, trân trọng, tự hào, tin tưởng trước những sáng tạo của những người nghệ nhân, phụ nữ ở Kim Sơn Hướng dẫn chấm: 9 - HS trả lời tương đương như đáp án: 0,5 điểm 0,5 - HS trả lời có nội dung tương đương như đáp án nhưng diễn đạt chưa tốt, chưa thuyết phục: từ 0,25 điểm - HS không trả lời được hoặc trả lời sai: 0 điểm - HS trình bày quan điểm: đồng tình/không đồng tình/đồng tình một phần. - Lí giải: + Theo hướng đồng tình: Chính họ là người khôi phục và phát triển làng 10 nghề truyền thống, từ những vật dụng của quê hương. Sản phẩm của họ 0,5 được người tiêu dùng nhiều nước biết đến và sử dụng. + Theo hướng không đồng tình: “sứ giả” phải là những người nổi tiếng, làm những công việc lớn lao, sản phẩm mang giá trị kinh tế cao Hướng dẫn chấm Lop11.com Trọn bộ 14 Đề Ngữ văn ôn hè từ Lớp 11 lên Lớp 12 kèm đáp án - Học sinh làm như đáp án (chấp nhận các cách diễn đạt khác nhau); 0,5 điểm - Học sinh nêu được 1 phương án: 0,25 điểm - HS không trả lời được hoặc trả lời sai: 0 điểm VIẾT 5,0 Anh/chị hãy viết bài văn nghị luận phân tích giá trị nội dung và nghệ thuật đặc sắc của bài thơ : Lời ru của mẹ - Xuân Quỳnh a. Đảm bảo cấu trúc bài nghị luận văn học 0,5 b. Xác định đúng vấn đề cần nghị luận. Giá trị nội dung và nghệ thuật đặc sắc của bài thơ: Lời ru của mẹ - 0,5 Xuân Quỳnh c. Triển khai vấn đề nghị luận thành các luận điểm Thí sinh có thể triển khai theo nhiều cách, nhưng cần giới thiệu được vấn đề cần bàn luận, hệ thống luận điểm chặt chẽ, lập luận thuyết phục, sử dụng dẫn chứng hợp lí. Sau đây là một số gợi ý: * Giới thiệu khái quát về bài thơ: Tác giả tác phẩm, hoàn cảnh sáng tác, xuất xứ II * Phân tích - Giá trị nội dung đặc sắc: Qua hình ảnh lời ru, nhà thơ đã khắc họa chân thực và xúc động vẻ đẹp của tình mẫu tử: yêu thương vô bờ bến, hi sinh 3,0 tất cả vì con, mong mỏi con bình yên, hạnh phúc và thành công + Mẹ ấp ủ yêu thương trong những tháng ngày hoài thai và chào đón con ra đời bằng lời ru ngọt ngào, ấm áp. (Khổ 1) + Mẹ chăm sóc, nuôi dưỡng hình hài và bồi đắp tâm hồn, trí tuệ của con trong những tháng ngày tuổi thơ.(Khổ 2,3,4) + Mẹ đồng hành, chở che, dõi theo, giúp con vững bước trên đường đời vô vàn gian truân, thử thách.(Khổ 5) - Một số nét đặc sắc về nghệ thuật: sử dụng đắc địa thể thơ năm chữ; giọng điệu tha thiết, trìu mến; lời thơ tự nhiên, giàu tính biểu cảm; hình ảnh thơ giản dị, gần gũi; nghệ thuật ẩn dụ, điệp từ, so sánh ... Lop11.com Trọn bộ 14 Đề Ngữ văn ôn hè từ Lớp 11 lên Lớp 12 kèm đáp án - Đánh giá chung: Bài thơ là những suy tư, trải nghiệm lắng sâu và cảm động về tình mẫu tử; thể hiện rõ phong cách thơ Xuân Quỳnh, gợi những niềm rung động sâu xa trong lòng người đọc. - Liên hệ, thể hiện được những suy nghĩ, cảm nhận của người viết; rút ra được bài học, thông điệp * Đánh giá nâng cao giá trị nội dung, nghệ thuật; khẳng định giá trị bài thơ, phong cách thơ của Xuân Quỳnh. Hướng dẫn chấm: - Lập luận chặt chẽ, lý lẽ sắc sảo, dẫn chứng thuyết phục: 2.5-3.0 điểm. - Lập luận chưa chặt chẽ, có lý lẽ và dẫn chứng hợp lý: 1.75 – 2.25 điểm - Luận điểm chưa rõ ràng, lý lẽ vụng về, dẫn chứng chưa phù hợp: 1.0- 1.5 điểm. - Bài viết lan man, chưa đúng trọng tâm: 0.5-0.75 điểm - Không làm bài/làm lạc đề: không cho điểm d. Chính tả, ngữ pháp 0,5 Đảm bảo chuẩn chính tả, ngữ pháp tiếng Việt. Hướng dẫn chấm: Không cho điểm nếu bài làm có quá nhiều lỗi chính tả, ngữ pháp. e. Sáng tạo: Bài viết có giọng điệu riêng; cách diễn đạt sáng tạo, văn 0,5 phong trôi chảy. Hướng dẫn chấm: Học sinh huy động được kiến thức và trải nghiệm của bản thân để bàn luận về vấn đề nghị luận; có cách nhìn riêng, mới mẻ về vấn đề nghị luận; có sáng tạo trong diễn đạt, lập luận, làm cho lời văn có giọng điệu, hình ảnh, đoạn văn giàu sức thuyết phục. - Đáp ứng được 2 yêu cầu trở lên 0,5 điểm. - Đáp ứng được 1 yêu cầu 0,25 điểm. Tổng điểm 10.0 Lop11.com Trọn bộ 14 Đề Ngữ văn ôn hè từ Lớp 11 lên Lớp 12 kèm đáp án ĐỀ SỐ 9 ĐỀ THI ÔN HÈ MÔN NGỮ VĂN LỚP 11 LÊN LỚP 12 Điểm Lời phê của thầy cô giáo I. ĐỌC HIỂU (5,0 điểm) Đọc đoạn trích sau đây và trả lời các câu hỏi : “Tại một công trường làm đường Tây Bắc, 1966. Tôi nhìn ra cái tàu lăn nghiến đá mặt đường mới, nhìn ra những kíp thợ xây dựng mở đường, nhìn ra một tổ ong của anh chị em làm đường vừa mang được ong chúa về. Cửa sổ buồng tôi viết, lúc nào cũng nhộn nhịp cánh tay người và những cánh ong quen dần với tổ mới. Ong bay trên trang sổ tay tôi. Ong tua tròn trên trang giấy chữ nhật trắng, như là tàu bay đảo nhiều vòng chờ lệnh hạ cánh xuống. Buồng bên có người bị ong đốt. Bởi vì người đó hoảng hốt vừa giết ong một cách không cần thiết, và ngửi thấy mùi máu, bọn ong cùng tổ liền xông tới đốt. Rồi ong cũng lăn ra chết, linh hồn xuất theo luôn với nọc đốt. Con ong bé cũng như con voi to, vốn tính lành nhưng khiêu khích chúng thì chúng đánh lại ngay, dẫu rằng có phải lấy bổn mạng ra mà trả lời. Anh cán bộ địa chất liền cho tôi mượn một số tạp chí khoa học có mấy trang về nuôi ong. Giờ tôi mới biết rằng đó là một thế giới đầy sinh thú. Đời sống con ong để lại cho người đọc nó một bài học về kiên nhẫn, về cần lao, về tích lũy, chế tạo và sáng tạo. Người ta đã đánh dấu con ong, theo dõi nó, và thấy rằng cái giọt mật làm ra đó, là kết quả của 2.700.000 chuyến (bay) đi, đi từ tổ nó đến khắp các nơi có hoa quanh vùng. Và trong một nửa lít mật ong đóng chai, phân chất ra được 5 vạn thứ hoa. Tính ra thành bước chân người thì tổng cộng đường bay của con ong đó là 8.000.000 cây số. Giữa rừng Tây Bắc đầy hoa, đầy bướm, đầy ong, cái tôi thấy say say trong chính mình là dầu không được một chuyến đi bằng một đời ong, mình cũng là một con sinh vật đang nung một thứ mật gì. Sự tích lũy ở mình cũng ngày ngày có giọt ra mà phần nào đem thơm thảo vào sự sống. Đồi hoa xuân lắng ong mật mà thêm ngẫm tới đàn bướm tốt mã chấp chới bay, lộng lẫy những sắc phấn của sáo ngữ ồn ào. Bướm phù phiếm cũng bay vào hoa, nhưng cặp cánh hào nhoáng cũng chẳng để lại gì. Từ ngày có lịch sử tiến hóa của loài người, chưa ai dám nói đến mật bướm.” (Trích Tờ hoa, Tuyển tập Nguyễn Tuân (tập 2) Nxb Văn học, 1998, trang 5,6) Lựa chọn đáp án đúng nhất: Câu 1. Xác định thể loại của đoạn trích trên? A. Tiểu thuyết Lop11.com Trọn bộ 14 Đề Ngữ văn ôn hè từ Lớp 11 lên Lớp 12 kèm đáp án B. Kịch C. Tuỳ bút D. Truyện ngắn. Câu 2. Dòng nào nêu đúng nhất đặc điểm về lời văn, giọng điệu của đoạn trích? A. Lời văn, giọng điệu ngắn gọn, hàm súc. B. Lời văn, giọng điệu giàu tính hình tượng, đa nghĩa C. Lời văn, giọng điệu bình dị, nôm na như lời ăn tiếng nói của nhân dân D. Lời văn, giọng điệu uyển chuyển, linh hoạt, đầy sáng tạo, bất ngờ của nhân vật trữ tình. Câu 3. Biện pháp tu từ nào được sử dụng trong câu văn: “Giữa rừng Tây Bắc đầy hoa, đầy bướm, đầy ong, cái tôi thấy say say trong chính mình là dầu không được một chuyến đi bằng một đời ong, mình cũng là một con sinh vật đang nung một thứ mật gì.”? A. So sánh B. Hoán dụ C. Điệp cấu trúc D. Phóng đại Câu 4. Theo tác giả, đời sống con ong để lại cho người đọc nó một bài học về điều gì? A. Bài học về sự chăm chỉ, cần cù. B. Bài học về kiên nhẫn, cần lao, tích lũy, chế tạo và sáng tạo. C. Bài học về sự kiên trì, sáng tạo. D. Bài học về sự nhẫn nại, quyết tâm. Câu 5. Dòng nào không nêu lên đặc điểm cái “Tôi” tác giả trong đoạn trích? A. Mong muốn, khao khát khám phá những vùng đất mới của Tổ quốc. B. Ý thức với nghề, mong muốn thức tỉnh tâm linh con người về cái Đẹp. C. Tự tin, tự hào với vẻ đẹp con người, dân tộc thời kì mới. D. Say mê, khao khát khám phá cái đẹp Câu 6. Anh/chị hiểu như thế nào về câu nói: “Sự tích lũy ở mình cũng ngày ngày có giọt ra mà phần nào đem thơm thảo vào sự sống.” A. Con người cần phải làm nhiều công việc trong cuộc sống. B. Con người cần phải tiết kiệm trong cuộc sống. Lop11.com Trọn bộ 14 Đề Ngữ văn ôn hè từ Lớp 11 lên Lớp 12 kèm đáp án C. Con người cần phải chăm chỉ ngày ngày để cuộc sống của mình tốt đẹp hơn. D. Con người cần phải tích lũy những điều tốt đẹp từ những hành động nhỏ nhất rồi sẽ góp phần vào sự tốt đẹp cho toàn xã hội. Câu 7. Đâu là chủ đề chính của đoạn trích? A. Đoạn trích ca ngợi phẩm chất: kiên nhẫn, cần lao, chăm chỉ chế tạo và sáng tạo của con người. B. Đoạn trích ca ngợi sự kiên nhẫn, chăm chỉ của loài ong. C. Đoạn trích nêu lên vai trò của loài ong đối với cuộc sống D. Đoạn trích miêu tả sự kì diệu của loài ong Trả lời câu hỏi/ Thực hiện các yêu cầu: Câu 8. Qua mạch liên tưởng về loài ong, theo em tác giả đã phát hiện những vẻ đẹp nào của cuộc sống? Câu 9. Bài học có ý nghĩa nhất với anh/chị rút ra từ đoạn trích. Câu 10. Từ nội dung đoạn trích, hãy viết một đoạn văn ngắn (từ 5 đến 7 dòng) nêu suy nghĩ của bản thân về vai trò của lòng kiên nhẫn? II. VIẾT (5,0 điểm) Viết bài văn nghị luận (khoảng 500 chữ), nêu suy nghĩ của anh/chị về vấn đề: thói quen ỷ lại là căn bệnh đang dần huỷ diệt sức trẻ. -------HẾT------- Lop11.com Trọn bộ 14 Đề Ngữ văn ôn hè từ Lớp 11 lên Lớp 12 kèm đáp án HƯỚNG DẪN CHẤM Phần Câu Nội dung Điểm I ĐỌC HIỂU 5,0 1 C 0.5 2 D 0.5 3 A 0.5 4 B 0.5 5 C 0.5 6 D 0.5 7 A 0.5 Qua mạch liên tưởng về loài ong, tác giả đã phát hiện những vẻ đẹp của cuộc sống: - Vẻ đẹp của thiên nhiên. - Vẻ đẹp của sự kiên nhẫn, sáng tạo, sự tích lũy 8 Hướng dẫn chấm: 0,5 - Học sinh nêu được 2 ý cho 0,5 điểm - Học sinh nêu được một ý cho 0,25 điểm *Lưu ý: Học sinh có thể diễn đạt theo nhiều cách khác nhau, nếu đảm bảo tính hợp lí, thuyết phục vẫn cho điểm. HS rút ra được một bài học đối với bản thân, có lí giải hợp lí, không vi phạm các chuẩn mực đạo đức xã hội. Gợi ý: - Bài học về sự kiên trì, cần cù, sáng tạo - Bài học về việc đối nhân xử thế và biết yêu thương mọi người... Hướng dẫn chấm: 9 0,5 - Học sinh nêu được một bài học và lí giải thuyết phục, rõ ràng cho 0,5 điểm - Học sinh nêu được một bài học nhưng không lí giải cho 0,25 điểm. - Học sinh lí giải chưa thuyết phục, chưa rõ ràng cho 0,25 điểm Lưu ý: Thí sinh có thể diễn đạt theo nhiều cách khác nhau, đảm bảo tính hợp lí, thuyết phục vẫn cho điểm tối đa - Về hình thức, học sinh cần viết đúng hình thức đoạn văn, diễn đạt rõ ràng, trong sáng, mạch lạc, không mắc lỗi chính tả. 10 - Về nội dung cần đảm bảo những ý sau: 0,5 + Kiên nhẫn giúp con người có ý chí bền bỉ hơn để theo đuổi mục tiêu, ước mơ, lí tưởng mà bản thân mình đề ra. Lop11.com Trọn bộ 14 Đề Ngữ văn ôn hè từ Lớp 11 lên Lớp 12 kèm đáp án + Kiên nhẫn giúp con người xử lí những vấn đề bất ngờ một cách tốt hơn, hợp lí hơn, điềm tĩnh, sáng suốt hơn .. Hướng dẫn chấm: - Học sinh viết đoạn văn đủ số dòng, diễn đạt lưu loát, không mắc lỗi chính tả, đúng nội dung: 0,5 điểm. - Học sinh viết đoạn văn đủ số dòng, diễn đạt chưa lưu loát, còn mắc lỗi chính tả, đúng nội dung: 0,25 điểm. - Học sinh viết sai nội dung: 0 điểm *Lưu ý: Học sinh có thể trả lời khác đáp án nhưng thuyết phục, hợp lí vẫn cho điểm tối đa. II VIẾT 5,0 a. Đảm bảo cấu trúc bài nghị luận Mở bài nêu được vấn đề, Thân bài triển khai được vấn đề, Kết bài khái quát được vấn đề. 0,5 Hướng dẫn chấm: - Học sinh đảm bảo hình thức bài văn: 0,5 điểm. - Học sinh viết đoạn văn: 0,0 điểm. b. Xác định đúng vấn đề nghị luận. Thói quen ỷ lại là căn bệnh đang dần huỷ diệt sức trẻ. Hướng dẫn chấm: 0,5 - Học sinh xác định đúng vấn đề cần nghị luận: 0,5 điểm. - Học sinh xác định chưa đúng vấn đề cần nghị luận: 0,0 điểm. c. Triển khai vấn đề nghị luận thành các luận điểm Học sinh có thể triển khai theo nhiều cách trên cơ sở kết hợp được lí lẽ và dẫn chứng để tạo tính chặt chẽ, logic của mỗi luận điểm. Sau đây là một hướng gợi ý: - Giải thích 3,0 + Ỷ lại: là tự bản thân không có ý thức trách nhiệm, không cố gắng trong cuộc sống mà dựa dẫm, trông chờ vào sự giúp đỡ của người khác một cách thái quá. + Căn bệnh đang hủy diệt sức trẻ: là cách nói hình ảnh diễn tả tác hại của thói ỷ lại đến thế hệ trẻ, khiến họ trở nên thụ động, không có khả năng đối phó với những thử thách trong cuộc sống. - Ý nghĩa: Câu nói nhấn mạnh đến tác hại của thói ỷ lại và cảnh báo về một hiện tượng trong đời sống: thói ỷ lại đang là căn bệnh nguy hiểm đối với con người, đặc biệt là thế hệ trẻ. - Thực trạng Lop11.com Trọn bộ 14 Đề Ngữ văn ôn hè từ Lớp 11 lên Lớp 12 kèm đáp án + Nhiều bạn trẻ sống ỷ lại, dựa dẫm vào người khác. Họ thờ ơ với cuộc sống, công việc học tập của chính mình, không suỵ nghĩ cho tương lai, để mặc bố mẹ sắp đặt mọi việc + Không khó để bắt gặp những cảnh tượng bố mẹ đưa đón con đi học mỗi ngày dù con đã học cấp ba hay sinh viên đại học. Ở nhà, họ không có ý thức tự giác giúp đỡ bố mẹ, ở trường không tự giác học tập, gặp bài tập khó thì nhờ bạn bè giải giúp... - Nguyên nhân + Do sự lười biếng trong cả vận động và tư duy. Họ thích sống dựa vào người khác, thiếu đi tính độc lập, tự chủ cần có. + Do được gia đình nuông chiều. Bố mẹ gần như quyết định hộ con cái mọi thứ và nhiệm vụ của đứa con chỉ là ngoan ngoãn làm theo ý cha mẹ, nếu có vấn đề gì thì cha mẹ sẽ là người chịu trách nhiệm. - Tác hại + Người sống ỷ lại, quen dựa dẫm thường lười lao động, suy nghĩ, tư duy, thiếu năng lực đưa ra quyết định trong những hoàn cảnh cần thiết. Từ đó, họ không làm chủ được cuộc đời, không có bản lĩnh, không có sáng tạo... dễ gặp thất bại trong mọi việc. + Họ trở thành gánh nặng cho gia đình, xã hội. Họ giao phó vận mệnh của mình vào tay người khác và đánh mất hoàn toàn quyền tự chủ trong công việc cũng như trong cuộc sống. + Tương lai của đất nước không thể phát triển tốt đẹp nếu những chủ nhân tương lai của đất nước đều lười biếng, ỷ lại như vậy. - Giải pháp - Bài học nhận thức và hành động + Thế hệ trẻ cần học cách tự đứng trên đôi chân của mình, không được tự biến mình thành cây tầm gửi trong cuộc sống. + Gia đình, nhà trường, xã hội cần thay đổi quan niệm về tình yêu thương và giáo dục, không nuông chiều hay quá bao bọc, cần hình thành và rèn luyện tính tự lập cho con em mình. + Bản thân mỗi chúng ta cần tích cực rèn luyện, trau dồi kiến thức, kỹ năng sống thật tốt để luôn là người có bản lĩnh, có chính kiến và chủ động đưa ra những quyết định tỉnh táo, sáng suốt trong mọi việc. Hướng dẫn chấm: - Học sinh viết như yêu cầu; lập luận chặt chẽ, luận điểm sáng rõ: 2,5 điểm -3,0 điểm. - Học sinh viết như yêu cầu; lập luận tương đối chặt chẽ, luận điểm còn chưa rõ ràng: 1,75 điểm -2,25 điểm. Lop11.com
Tài liệu đính kèm: