Giáo án giảng dạy môn Vật lý 11 - Tiết 25: Dòng điện trong kim loại

Giáo án giảng dạy môn Vật lý 11 - Tiết 25: Dòng điện trong kim loại

I. MỤC TIÊU

1.Kiến thức:

 - Nêu được tính chất điện chung của các kim loại, sự phụ thuộc của điện trở suất của kim loại theo nhiệt độ.

 - Nêu được nội dung chính của thuyết electron về tính dẫn điện của kim loại và công thức tính điện trở suất của kim loại. Nêu được cấp độ lớn của các đại lượng đã nói đến trong thuyết này.

2.Kỉ năng:

 - Giải thích được một cách định tính các tính chất điện chung của kim loại dựa trên thuyết electron về tính dẫn điện của kim loại.

3.Thái độ:

 -Yêu thích bộ môn, nghiêm túc trong học tập.

4.Trọng tâm:

 - Bản chất dòng điện trong kim loại

II. CHUẨN BỊ

1. Giáo viên

 + Chuẫn bị thí nghiệm đã mô tả trong sgk.

 + Chuẫn bị thí nghiệm về cặp nhiệt điện.

2. Học sinh

 Ôn lại :

 + Phần nói về tính dẫn điện của kim loại trong sgk lớp 9.

 + Dòng điện trong kim loại tuân theo định luật Ôm.

 

doc 3 trang Người đăng quocviet Lượt xem 1459Lượt tải 1 Download
Bạn đang xem tài liệu "Giáo án giảng dạy môn Vật lý 11 - Tiết 25: Dòng điện trong kim loại", để tải tài liệu gốc về máy bạn click vào nút DOWNLOAD ở trên
CHƯƠNG III. DÒNG ĐIỆN TRONG CÁC MÔI TRƯỜNG
Tiết 25 theo ppct	Ngày soạn:1/11/2009
DÒNG ĐIỆN TRONG KIM LOẠI
Giáo án điện tử
I. MỤC TIÊU
1.Kiến thức:
	- Nêu được tính chất điện chung của các kim loại, sự phụ thuộc của điện trở suất của kim loại theo nhiệt độ.
	- Nêu được nội dung chính của thuyết electron về tính dẫn điện của kim loại và công thức tính điện trở suất của kim loại. Nêu được cấp độ lớn của các đại lượng đã nói đến trong thuyết này.
2.Kỉ năng:
	- Giải thích được một cách định tính các tính chất điện chung của kim loại dựa trên thuyết electron về tính dẫn điện của kim loại.
3.Thái độ:
	-Yêu thích bộ môn, nghiêm túc trong học tập.
4.Trọng tâm:
	- Bản chất dòng điện trong kim loại
II. CHUẨN BỊ
1. Giáo viên
	+ Chuẫn bị thí nghiệm đã mô tả trong sgk.
	+ Chuẫn bị thí nghiệm về cặp nhiệt điện.
2. Học sinh 
 Ôn lại :
	+ Phần nói về tính dẫn điện của kim loại trong sgk lớp 9.
	+ Dòng điện trong kim loại tuân theo định luật Ôm.
III. TIẾN TRÌNH DẠY – HỌC
Hoạt động 1 (15 phút) : Tìm hiểu bản chất của dòng điện trong kim loại.
Hoạt động của giáo viên
Hoạt động của học sinh
Nội dung cơ bản
 Yêu cầu học sinh nhắc lại mạng tinh thể kim loại và chuyển động nhiệt của nó.
 Giới thiệu các electron tự do trong kim loại và chuyển động nhiệt của chúng.
 Giới thiệu sự chuyển động của các electron tự do dưới tác dụng của lực điện trường.
 Yêu cầu học sinh nêu nguyên nhân gây ra điện trở của kim loại.
 Yêu cầu học sinh nêu loại hạt tải điện trong kim loại.
 Yêu cầu học sinh nêu bản chất dòng điện trong kim loại.
 Nêu mạng tinh thể kim loại và chuyển động nhiệt của các ion ở nút mạng.
 Ghi nhận hạt mang diện tự do trong kim loại và chuyển động của chúng khi chưa có điện trường.
 Ghi nhận sự chuyển động của các electron khi chịu tác dụng của lực điện trường.
 Nêu nguyên nhân gây ra điện trở của kim loại.
 Nêu loại hạt tải điện trong kim loại.
 Nêu bản chất dòng điện trong kim loại.
I. Bản chất của dòng điện trong kim loại
+ Trong kim loại, các nguyên tử bị mất electron hoá trị trở thành các ion dương. Các ion dương liên kết với nhau một cách có trật tự tạo thành mạng tinh thể kim loại. Các ion dương dao động nhiệt xung quanh nút mạng.
+ Các electron hoá trị tách khỏi nguyên tử thành các electron tự do với mật độ n không đổi. Chúng chuyển động hỗn loạn toạ thành khí electron tự do choán toàn bộ thể tích của khối kim loại và không sinh ra dòng điện nào.
+ Điện trường do nguồn điện ngoài sinh ra, đẩy khí electron trôi ngược chiều điện trường, tạo ra dòng điện.
+ Sự mất trật tự của mạng tinh thể cản trở chuyển động của electron tự do, là nguyên nhân gây ra điện trở của kim loại 
 Hạt tải điện trong kim loại là các electron tự do. Mật độ của chúng rất cao nên chúng dẫn điện rất tốt.
 Dòng điện trong kim loại là dòng chuyển dời có hướng của các electron tự do dưới tác dụng của điện trường .
Hoạt động 2 (5 phút) : Tìm hiểu sự phụ thuộc của điện trở suất của kim loại theo nhiệt độ.
Hoạt động của giáo viên
Hoạt động của học sinh
Nội dung cơ bản
 Giới thiệu điện trở suất của kim loại và sự phụ thuộc của nó vào nhiệt độ.
 Giới thiệu khái niệm hệ số nhiệt điện trở.
 Yêu cầu học sinh thực hiện C1.
 Ghi nhận khái niệm.
 Ghi nhận sự phụ thuộc của điện trở suất của kim loại vào nhiệt độ.
 Ghi nhận khái niệm.
 Thực hiện C1.
II. Sự phụ thuộc của điện trở suất của kim loại theo nhiệt độ
 Điện trở suất r của kim loại tăng theo nhiệt độ gần đúng theo hàm bậc nhất :
r = r0(1 + a(t - t0))
 Hệ số nhiệt điện trở không những phụ thuộc vào nhiệt độ, mà vào cả độ sạch và chế độ gia công của vật liệu đó.
Hoạt động 3 (10 phút) : Tìm hiểu điện trở của kim loại ở nhiệt độ thấp và hiện tượng siêu dẫn.
Hoạt động của giáo viên
Hoạt động của học sinh
Nội dung cơ bản
 Yêu cầu học sinh giải thích tại sao khi nhiệt độ giảm thì điện trở kim loại giảm.
 Giới thiệu hiện tượng siêu dẫn.
 Giới thiệu các ứng dụng của hiện tượng siêu dẫn.
 Yêu cầu học sinh thực hiện C2.
 Giải thích.
 Ghi nhận hiện tượng.
 Ghi nhận các ứng dụng của dây siêu dẫn.
 Thực hiện C2.
III. Điện trở của kim loại ở nhiệt độ thấp và hiện tượng siêu dẫn
 Khi nhiệt độ giảm, điện trở suất của kim loại giảm liên tục. Đến gần 00K, điện trở của kim loại sạch đều rất bé.
 Một số kim loại và hợp kim, khi nhiệt độ thấp hơn một nhiệt độ tới hạn Tc thì điện trở suất đột ngột giảm xuống bằng 0. Ta nói rằng các vật liệu ấy đã chuyển sang trạng thái siêu dẫn.
 Các cuộn dây siêu dẫn được dùng để tạo ra các từ trường rất mạnh.
Hoạt động 4 (10 phút) : Tìm hiểu hiện tượng nhiệt điện.
Hoạt động của giáo viên
Hoạt động của học sinh
Nội dung cơ bản
 Giới thiệu hiện tượng nhiệt điện.
 Giới thiệu suất điện động nhiệt điện.
 Yêu cầu học sinh nêu các ứng dụng của cặp nhiệt điện.
 Ghi nhận hiện tượng.
 Ghi nhận khái niệm.
 Nêu các ứng dụng của cặp nhiệt điện.
IV. Hiện tượng nhiệt điện
 Nếu lấy hai dây kim loại khác nhau và hàn hai đầu với nhau, một mối hàn giữ ở nhiệt độ cao, một mối hàn giữ ở nhiệt độ thấp, thì hiệu điện thế giữa đầu nóng và đầu lạnh của từng dây không giống nhau, trong mạch có một suất điện động E. E gọi là suất điện động nhiệt điện, và bộ hai dây dẫn hàn hai đầu vào nhau gọi là cặp nhiệt điện.
 Suất điện động nhiệt điện :
E = aT(T1 – T2)
 Cặp nhiệt điện được dùng phổ biến để đo nhiệt độ.
IV.CỦNG CỐ: Qua bài này chúng ta cần nắm được: 
 + Tính chất điện chung của các kim loại, sự phụ thuộc của điện trở suất của kim loại theo nhiệt độ.
	+ Nêu được nội dung chính của thuyết electron về tính dẫn điện của kim loại và công thức tính điện trở suất của kim loại. Nêu được cấp độ lớn của các đại lượng đã nói đến trong thuyết này.
	+ Giải thích được một cách định tính các tính chất điện chung của kim loại dựa trên thuyết electron về tính dẫn điện của kim loại.
V. DẶN DO:
 - Về nhà làm các bài tập từ 5 đến 9 trang 78 sgk và 13.10, 13.11 sbt 
 - Tóm tắt những kiến thức cơ bản đã học trong bài.
VI. RÚT KINH NGHIỆM:
..............................................................................................................................................................
..............................................................................................................................................................
..............................................................................................................................................................
*CÂU HỎI TRẮC NGHIỆM:
1.Các kim loại đều:
	a.Dẫn điện tốt, có điện trở suất không đáng kể.
	b.Dẫn điện tốt, có điện trở suất thay đổi theo nhiệt độ.
	c.Dẫn điện tốt như nhau, có điện trở suất thay đổi theo thời gian
	d.Dẫn điện tố, có điện trở suất thay đổi theo nhiệt độ giống nhau.
2.Hạt tải điện chủ yếu trong kim loại là:
	a.Các electron của nguyên tử.
	b.Electron lớp trong cùng của nguyên tử.
	c.Các electron hóa trị hay tự do ra khỏi inh thể.
	d.Các electron hóa trị chuyển động tự do trong mạng tinh thể.
3.Chọn phát biểu đúng nhất. Khi nhiệt độ của dây dẫn kim loại tăng thì điện trở của nó sẽ:
	a.giảm đi.
	b.không thay đổi.
	c.tăng lên
	d.ban đầu tăng theo nhiệt độ nhưng sau đó sẽ giảm dần.

Tài liệu đính kèm:

  • docTiet 25 Dòng điện trong kim loại.doc